Opdracht van de Heer in de tempel (2 februari)

Maria Lichtmis, oftewel: Opdracht van de Heer in de tempel. Na dit feest is de kersttijd echt voorbij. De kerststal blijft bij mij altijd staan tot na 2 februari. Ook daarna blijft er Dan komt er een klein kribje (alleen Jezus) als verwijzing naar het kerstmysterie. Ja, kerst is mijn favoriete feest. Ik houd van de liturgie van advent en kersttijd en het mysterie van Gods menswording bepaalt mede mijn leven nu. Voor mijn aardse leven is dit zo’n groot gebeuren dat de door de kerk voorgeschreven tijd om dit te overwegen en vieren voor mij gewoon te kort is…

Maria en Jozef dragen hun kind Jezus, het Licht dat in de wereld gekomen is, op aan God. De oude Simeon en Hannah begroeten Jezus in de tempel. Simeon roept uit: ‘Nu kunt Gij, Heer, volgens uw woord uw dienstknecht laten gaan in vrede, daar ik met eigen ogen heb aanschouwd uw heil, dat Gij onthult aan alle volken, de heidenen een openbarend licht, en heerlijkheid voor Israel uw volk.’ Simeon noemt Jezus ‘een openbarend licht voor de heidenen’ en nu hij dit licht gezien heeft kan hij in vrede heengaan. Maria heeft als moeder van de Heer dat licht ontvangen en gedragen in haar schoot. Nu draagt ze het, samen met haar man Jozef, op aan God de Vader.

Ook wij mogen Jezus ontvangen in de gaven van de eucharistie en het evangelie. Wij mogen Hem dragen en uitdragen, Hem als het ware ‘baren’, door te getuigen van het Licht dat Hij is en door dat Licht te laten schijnen daar waar het donker is. Er komt een lied in mij boven uit de Taize-traditie:

Als alles duister is, ontsteek dan een lichtend vuur dat nooit meer dooft, vuur dat nooit meer dooft.
Als alles duister is, ontsteek dan een lichtend vuur dat nooit meer dooft, vuur dat nooit meer dooft.

Dat lichtend vuur, dat eeuwig brandende vuur, daar zie ik Jezus in. Jezus wil het licht zijn in ons leven. Dat brengt mij bij nog zo’n mooi lied uit de Taize-traditie:

Jezus, U bent het licht in ons leven: laat nimmer toe dat mijn duister tot mij spreekt.
Jezus, U bent het licht in ons leven: open mij voor uw liefde, o Heer.

Ter aanvulling een stukje van Herwi Rikhof, Maria Lichtmis, in: Vieren 2013-4, Special: Tweede Vaticaans Concilie:

‘De Nederlandse benaming ‘Maria Lichtmis’, verwijst naar de gewoonte op dit feest kaarsen te wijden. In de Oosterse kerken heet dit feest ‘het feest van de ontmoeting’. Daarmee wordt de aandacht op Jezus gericht. Zoals de herders eerder in het evangelie het Kind vinden in de kribbe, zo vinden twee andere vertegenwoordigers van het volk, Simeon en Hanna, het Kind in de tempel. Het feest heet tegenwoordig ‘de opdracht van de Heer’ en daarmee is de aandacht gericht op Jezus.

Taal is nooit onschuldig, zij verraadt een manier van denken. De naamsverandering van ‘Maria Lichtmis’ naar ‘opdracht van de Heer’ weerspiegelt dan ook een verandering in denken. Die verandering heeft op het Tweede Vaticaans Concilie plaatsgevonden en wel op twee niveaus. Meer algemeen is het leven, sterven en verrijzen van Jezus Christus centraal geplaatst wat betreft liturgie, feesten en de kalender. Meer toegespitst op Maria is er, toen gewerkt werd aan de constitutie over de kerk, Lumen gentium, een discussie geweest over haar plaats.
(…)
Wat over Maria gezegd wordt, geldt ook voor ieder van ons. Wij zijn middelaars en middelaressen, mede-verlossers en mede-verlosseressen naar haar voorbeeld, of preciezer, wij zouden dat moeten zijn. Tegen deze achtergrond kan het feest van de opdracht van de Heer een feest van de ontmoeting worden, waarin 40 dagen na Kerstmis de menswording Gods in alle consequenties voor ieder van ons aan het licht komt. ‘

10 reacties op ‘Opdracht van de Heer in de tempel (2 februari)

  1. Gedicht bij het Feest van de Opdracht van de Heer in de tempel: Lucas 2, 22-40:

    Maria-Lichtmis

    Vandaag een lied voor Simeon
    die, door de geest van God gedreven,
    het kind mocht zien waardoor het leven
    op deze aarde opnieuw begon.

    Die Jezus in zijn armen nam,
    een ogenblik en, diep bewogen,
    bevroeden mocht hoe voor zijn ogen
    Gods troost over de wereld kwam.

    Die wist: al wat ik heb verwacht,
    mijn leven lang, en afgebeden,
    aan redding en aan lieve vrede
    is hier en ziet mij aan en lacht.

    Die toen op eenmaal zeggen kon,
    ontroerd en recht, en profeteren
    hoe God de dingen om zal keren,
    en zong, het lied van Simeon.

    En ons vroeg, in zijn vergezicht,
    of wij nog vroom zijn en nog open
    voor zoveel heil, of wij nog hopen
    op het bevrijdend wereldlicht.

    (Michel van der Plas, 1927-2013, “De man van Nazareth, teksten bij de evangeliën”)

    Like

    1. Maria is voor mij dichterbij dan De Heer. Heb een kaarsje opgestoken in de Maria-kapel toen ik er langsfietste.
      Het Taize lied : als alles duister is… Is mijn lievelingslied. Wij zingen het ook regelmatig met ons koor.

      Like

  2. Gelukkig dat het licht bestaat
    en dat het met me doet en praat
    en dat ik weet dat ik er vandaan
    kom, van het licht of hoe dat heet.

    Of hoe dat heet, Hans Andreus

    Met vrede gegroet en gezegend met licht

    Like

  3. Algoede Vader , Zoon en Heilige Geest , door Uw licht
    kan ik zien , voelen en horen ,omring mij met Uw licht ,
    in alles wat ik mag doen volgens Uw Wil. Vernieuw mij ,
    elke dag opnieuw met Uw Licht,zodat ik ieder die ik
    ontmoet , verlicht door uw Kracht van Licht .Amen .

    Like

  4. Ik moet hierbij denken aan een lied dat we vaak met het Jongerenkoor Far Destination (van Frater Raymundo Klessens) zongen:

    “This little light of mine,
    I’m going to let it shine.

    Everywhere I go,
    I’m going to let it shine.

    All through the night,
    I’m going to let it shine.”

    Tijdens het zingen van dat lied, stelde ik me altijd een donker (bos) pad voor, en dan dat éne lichtje dat ik daar zou laten schijnen (al was het al… ff wereldlijk… om niet op mijn snufferd te gaan). Nu zongen we het met een heel koor, dus dat éne kleine lichtje zou samen met al die andere kleine lichtjes toch wel een flinke lamp worden…
    Grappig genoeg waren niet alleen wij, het koor, dol op dit lied (het werd à capella en vierstemmig gezongen), maar óók de kerkbezoekers kwamen na de mis vaak naar ons toe om ons te bedanken dat onze Tekstgroep (die de Jongerenmissen voorbereidde) voor dat lied gekozen had. Als lid van die Tekstgroep was ik daar natuurlijk altijd blij mee om te horen.
    Maar wanneer je dan eens erover in gesprek raakte, kreeg je datzelfde verhaal van een donkere weg waar ieder een lichtje zou zijn en die weg daarmee verlichten…

    Het idee om van de Kerststalgroep alléén de Kribbe met het Kind Jezus te laten staan, vind ik een mooie gedachte. Vroeger, thuis, vond ik het vaak zo jammer wanneer alles weer in vloeipapier en in de koffer verdween. Voor een jaar op de donkere zolder tot de dag ná Sinterklaas… Het was altijd zo’n abrupt einde van een feest, waar ik elk jaar weer enorm van genoot. Misschien moet ik dat hier ook maar gaan doen… Kribje mag nog wat langer blijven staan, al is het alleen maar om me te herinneren aan dat éne lichtje dat ik wil laten schijnen…

    Like

  5. Laat dit licht branden als een profetisch licht in de wereld.
    Licht dat tegen het duister is.
    Licht dat Gods visioen in onze wereld plaatst.
    Licht ook als een teken van hoop.
    Licht van God.
    Als een groet aan alle mensen die wonen in het duister…
    God, geef ons licht.
    God, maak ons tot licht.
    God, wees dat licht.

    Like

  6. Prachtig feest!
    Ik zie mijn moeder nog staan, in de jaren 50, in een zijbeuk van de noodkerk in Afferden (L), met een kaars in de hand, enkele weken na de geboorte van één van mijn broers, toen ze op een doordeweekse dag naar de kerk ging voor de moederzegen, die men toen “kerkgang” noemde. Ik was er die dag ook, want ik was net met oma, (de moeder van mijn vader) naar de ochtendmis geweest. Bij de ingang van de kerk zat mijn moeder op de knieën, met een brandende kaars in de hand, en daarna werd ze door een priester met superplie en witte stola naar het altaar geleid, die daarbij psalm 23 reciteerde, een Onze Vader en een gebed uitsprak in het Latijn, en mijn moeder zegende met wijwater. Ik zie haar nog staan. De ouderen onder ons zullen zich de kerkgang ook nog wel herinneren.

    Ik zie Maria daar staan, daar in Jeruzalem in de Tempel, veertig dagen na de
    geboorte van haar zoontje, voor de rituele zuivering volgens de Torah van Mozes.
    Daarom heette het feest van vandaag vroeger ook wel “Zuivering van
    Maria”,Purificatio Mariæ. Een jonge moeder, trots en blij, dankbaar voor de goede
    bevalling. Uiteraard moest het ritueel voltrokken worden, maar natuurlijk doet Maria
    ook wat alle jonge moeders kort na de bevalling doen: trots zijn, dankbaar zijn, en
    hun kind aan iedereen laten zien. Maria Lichtmis is dus een Mariafeest.

    Maar Maria Lichtmis is ook een feest voor het gezin. Maria kwam niet alleen. “Zijn
    ouders brachten Hem”, zegt de Evangelietekst van vandaag. Dus ook Jozef, de
    bescheiden Jozef, nog niet eens bij naam genoemd. Maar hij was er wél. Het is dus
    ook zijn feest. Maria zal het kindje wel gedragen hebben, dat doen moeders altijd, en
    Josef de gaven voor de Tempel: twee tortelduifjes. Ook bij ons is het altijd zo dat
    mama’s de Maxi Cosi duwen, en de papa’s de zware tassen met boodschappen
    dragen.

    Het is vandaag natuurlijk eerst en vooral het feest van het Jezuskind, opgedragen in
    de Tempel. Het is een feest van de Heer: “Opdracht van de Heer in de Tempel”.
    Feest van alle baby’s, die door hun ouders worden toevertrouwd aan Onze Lieve
    Heer. Feest van alle ouders die voor hun kinderen de belofte doen ze op te voeden in
    een huiselijke sfeer van liefde, geborgenheid, respect. Het is vandaag dus ook het
    feest van de kinderen. Kinderen die later, als ze groot zijn, tegen hun ouders zullen
    zeggen dat ze de beste ouders geweest zijn, en dat ze geen andere ouders hadden
    willen hebben. Kinderen die dankbaar zijn dat hun ouders hun altijd de goede weg
    gewezen hebben, en hun overtuigingen en hun geloof hebben meegegeven. Het is
    vandaag op Maria Lichtmis dus ook het feest van de kinderen.

    Het is vandaag een feest van ontmoeting van generaties. ‘Ontmoeting’, zo heette het
    feest vroeger ook in de Oosterse kerken, hupapantè of Occursus Domini, “Ontmoeting
    van de Heer”. Het feest van vandaag is dus een Christusfeest, een feest van
    Christus-ontmoeting. En daar zien we twee stokoude mensen komen, Symeon en
    Anna. Het eindigende leven van de oude generatie ontmoet het prille ontluikende
    leven van een baby. Ik zie dan voor mij een oude opa met een pasgeboren kleinzoon
    of achterkleinzoon op schoot. Maria Lichtmis is dus het feest van de grootouders en
    de kleinkinderen. De oude Symeon die het kleine Jezuskind zijn levensopdracht
    meegeeft. De andere opdracht in de Tempel. De opdracht om Gods weg te volgen,
    om te leven naar Gods wil. En daarbij niet om de hete brei heendraait. “Glorie van
    Israël”, jazeker, maar ook een “teken van tegenspraak”.

    En tenslotte, niet voor niets heet het Maria Lichtmis. Want het licht wordt ons
    aangezegd, “licht voor de volkeren”. Feest van het licht, dat we dit jaar weer zo direct
    aan den lijve kunnen ervaren, wanneer we buiten lopen in het koude, kille, donkere
    weer van de laatste dagen, maar dan toch zien dat de dagen lengen, en dat zelfs af
    en toe (héél af en toe) de zon even doorbreekt. Eindelijk weer wat meer licht.

    Wat een prachtig feest is Maria Lichtmis !

    Liked by 1 persoon

  7. Dank je wel Marianne, hier kunnen wij mee vooruit, weten weer wat van ons gevraagd wordt en wat onze taak is, Licht zijn en dit doorgeven…een hele opgave, maar we hoeven het niet alleen te doen….

    Like

  8. Moeder Maria ik weet dat ik niet zonder het Licht van Uw Zoon kan. Help mij vandaag en alle dagen om ook dit Licht uit te stralen naar anderen vooral mijn Zoon die vandaag zijn 26e verjaardag viert. Zodat ook hij dit Licht in zijn hart zal aannemen. Amen

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s