Vrouwen van vrede

Vanmorgen in de viering voelde ik mij aangesproken als zuster van de Feminae Pacis, als vrouw van vrede. In de lezingen stond de vrede centraal.

‘Als een rivier leidt Ik de vrede naar haar (Jeruzalem) toe, en als een onstuimige stroom de schatten der volken.’ (Jesaja 66, 10-14)
‘Besneden zijn betekent niets, en onbesneden zijn betekent niets. Het gaat er alleen om een nieuwe schepping te zijn! Vrede en barmhartigheid komen over allen, die naar dit beginsel willen leven, en over heel het volk Gods!’ (Gal. 6, 14-18)
‘Twee aan twee zond Hij hen uit om de vrede te brengen: Vrede aan dit huis! En daarbij: neemt geen beurs mee en geen schoeisel.’ (Lc. 10, 1-12.17-20)

Twee aan twee
vrede brengen in Uw naam.
Aan al uw mensen
besneden of niet
in of buiten de kerken:
de Vrede van God
als een stromende rivier
een onstuimige stroom van schatten.
Hoe?
Door op weg te gaan
zonder overbodige bagage
en je rijkdom te vinden in God, in Christus.
Nieuwe schepping zijn,
Verrijzenis mensen
Goede rentmeesters
eerbied voor de schepping
en delend met elkaar
zodat er genoeg is voor iedereen.
Zo kan vrede groeien
zo kan vrede stromen
als een vruchtbare rivier.

Dat God mij en ons de kracht en Geest mag geven om zo door de wereld te gaan. Tot lof van God en tot zegen van de mensen!

Vrede wens ik jou!

‘Als jullie een huis binnengaan, zeg dan eerst: Vrede voor dit huis! Als er een vredelievend mens woont, zal jullie vrede met hem zijn; zo niet, dan zal die vrede bij je terugkeren.’ (Lc. 10, 5-6)

Vrede
Wie wil deze niet?
Vrede wens ik jou!

Waar vrede is, daar is God onder ons, zijn Koninkrijk gekomen.
De praktijk is weerbarstig; verdeeldheid, wolven drijven ons uiteen.
En toch zijn wij geroepen tot vrede, door alles heen roept Hij ons.
Wees niet bang, ga maar, als een lammetje van God, onder de wolven.
Twee aan twee, zo zend de Heer ons uit; wij zijn aan elkaar gegeven!
Gewapend met lege handen en een vredegroet: Vrede wens ik jou!
En Gods vrede gaat nooit verloren, komt goed terecht of keert terug.

Vrede
Wie wil deze niet?
Vrede wens ik jou!

Leef met alle mensen in vrede!

In de middagdienst lees ik de Brief aan de Romeinen. In hoofdstuk 12 (vanaf vers 3 lees ik verder).

  • Wij vormen samen in Christus één lichaam. Ieder afzonderlijk zijn we elkaars ledematen. Gebruik en doe de gave die jij geschonken hebt gekregen!
  • Uw liefde moet oprecht zijn. Verfoei het kwaad en houd vast aan het goede!
  • Laat u niet overwinnen door het kwade, maar overwin het kwade door het goede.
  • Leef met alle mensen in vrede!

De één staat niet boven de ander. Samen zijn we één en we hebben elkaar nodig. De één is niet beter dan de ander, er zijn slechts verschillende gaven. En we zijn geroepen onze gaven in te zetten voor het goede. We hoeven niet tegen het kwade te strijden. Het goede zal het kwade overwinnen.

Het goede doen, ieder naar eigen gave is leven in vrede met alle mensen!

Vrede geef Ik jullie, ga maar op weg!

Verslagen en bang zaten zij bijeen,
Jezus zijn leerlingen,
niet wetend wat te doen,
nu Hij zo bruut, roemloos
vermoord, gekruisigd was:
hun beste Vriend en Meester, de Christus.

Jezus doorbreekt hun angst, komt door de deur,
gaat in hun midden staan
en zegt: ‘Vrede van God!’
En Hij toont zijn handen,
zijn zijde, zijn wonden.
En zij zien dat het Jezus is, de Christus.

Jezus is niet dood, Hij is verrezen
zij hebben het gezien,
ook Thomas wat later
getuigde: ‘mijn Heer God!’
Jezus gaf ons zijn Geest
om Zijn Evangelie door te geven.

Vrede geef Ik jullie, ga maar op weg!
in Mijn Naam gezonden,
als mensen van vrede,
geinspireerd door Hem,
de Opgestane Heer,
levende getuigen van Hem die leeft!

(Bij Joh. 20, 19-31)

Vrede zij met jullie!

In het gesprek komt Hij binnen:
Vrede zij met jullie!
De Heer leeft,
is daar waar zijn leerlingen samen de weg gaan,
met alle vragen en twijfels,
niet wetende hoe of wat,
met alle hoop en geloof ook,
leven en geestkracht.
Ziende en niet ziende,
horende en doof,
In het gesprek, onderweg, komt Hij binnen:
Vrede zij met jullie!
Zijn aanwezigheid, Zijn aanraking,
geschut, geschokt zijn wij door
Zijn aanwezigheid.
Hij is het echt, en toch…
een hart vol overwegingen.
Waarom toch?
Laat je door Hem beminnen!
Zijn liefde wil in ons leven,
vlees en bloed worden in jou en mij!
Vrede zij met jullie!
De vrede van Jezus Christus,
de Heer die leeft en leven geeft is met ons.
Hij heeft ons gemaakt tot tochtgenoten,
tot vredebrengers in Zijn naam,
tot zusters en broeders elkaar gegeven
om samen de weg te gaan.
Vrede zij met jullie!
Woord van de levende Heer.
Om dankbaar stil van te worden:
Godlof!

Niet de gemakkelijkste weg die weg van de navolging…

Vandaag 9/11 – 11 september: de dag dat 13 jaar geleden de aanslag op het WTC in New York  plaatsvond. Na 9/11 is de wereld niet meer wat het daarvoor was, of in ieder geval leek te zijn.

Vandaag 2014: de wereld staat in brand; oorlog, terrorisme, genocide… Wie kun je nog vertrouwen? Het lijkt of oude tijden (koude oorlog) herleven en IS is de nieuwe vijand. Wat IS laat zien is ook gruwelijk. Gebeurde wat de nazi’s deden nog verborgen in de gaskamers, nu wordt met trots geshowd hoe mensen worden onthoofd omdat ze Amerikaan zijn, christen zijn, … Gruwelijk en zo tegen alles wat goed is ingaand dat dit gestopt moet worden, desnoods met geweld.

In het evangelie van vandaag (Lc. 6, 27-38) lees ik dat Jezus tegen zijn leerlingen zegt: ‘Bemint uw vijanden, doet wel aan die u haten, zegent hen die u vervloeken en bidt voor hen die u mishandelen. Slaat iemand je op je ene wang? Keer hem ook de andere toe!’ En zo gaat hij nog even door.

Onze menselijke reactie bij misdaden is er een van terugslaan; sancties tegen Rusland en bombardementen tegen IS. Jezus wijst ons een andere weg: niet reageren op je tegenstander, maar de weg van de navolging, de weg van de liefde. Onder de huidige situatie in onze wereld een hele moeilijke opgave. Moeten we IS dan niet stoppen en verhinderen dat christenen en andere goede mensen, waaronder ook gematigde moslims, worden uitgeroeid? Het is een worsteling waarin ieder uiteindelijk zijn eigen geweten moet volgen. Mensen doden om mensenlevens te redden, is dat wel terecht? Kwaad met kwaad vergelden? Het is één van de grote vragen waarmee bijvoorbeeld ook Dietrich Bonhoeffer in zijn verzet tegen Adolf Hitler heeft geworsteld. Bonhoeffer kwam tot de overtuiging dat je op de weg van de navolging bereidt moet zijn vuile handen te maken (lees: Hitler te vermoorden) als dienst aan de gerechtigheid en het Koninkrijk van God en daarbij bereidt moet zijn de uiterste consequenties te dragen (lees: je leven letterlijk te geven). Ik ken een vrouw van wie de zoon regelmatig op vredesmissie is. Dan komen bovenstaande vragen heel dichtbij.

Los van de vraag of je vrede kan brengen door wapens, kijk ik kijk naar deze soldaten op vredesmissie als naar mensen die hun verantwoordelijkheid nemen, sommige met de uiterste consequentie: het geven van je leven. Het zijn voor mij de moderne martelaren die hun leven gegeven hebben voor de vrede en voor het koninkrijk van God. Blijft staan dat zij daarbij vuile handen hebben gemaakt, mogelijk mensen hebben gedood. Deze last is een zware last. Ik bid voor hen dat onze barmhartige God naar hen omziet, dat Hij ziet hoe ze hun verantwoording hebben genomen en hun leven hebben gegeven en dat God hen vergeeft en opneemt in zijn genade, zijn liefde.

Een wat zware blog vandaag, moeilijke overwegingen. De actualiteit van ons leven en de weg van de navolging blijft een spannende combinatie. En toch: het kan niet anders; de weg van de navolging kan alleen in de realiteit van het hier en nu gestalte krijgen.  Hoe werkt dit bij jullie, lezers van mijn blog? Hoe werkt dit bij andere ‘navolgers onderweg’? Jullie reactie is welkom!

Koningin Maria

Mariabeeld kapel Zusters Clarissen Nijmegen Maria koningin van de vrede

Vandaag, een week na het Hoogfeest van Maria ten Hemelopneming, vieren we de gedachtenis van de Heilige maagd Maria, koningin. Maria is ons als eerste gelovige voorgegaan op de koninklijke weg van het geloof. Vandaag mogen wij ons in haar spiegelen. Maria was zeer toegewijd aan haar God en aan haar en Zijn Zoon. Alles wat zij van Godswege ontvangen heeft, inclusief de vreugde en de pijnen, heeft zij in haar hart aangenomen, doorleefd en uitgeleefd. Een groot voorbeeld is zij op onze weg! Vandaag dank ik God voor het ja-woord van Maria, voor haar voorbeeld en inspiratie op mijn geloofs- en levensweg!

De titel koningin roept bij mij de titel ‘koningin van de vrede’ op. In onze kapel staat een beeld van Maria, koningin van de vrede. Maria kijkt ingetogen, haar blik is naar binnen gericht. Haar hand op haar hart, haar hart waar zij de geheimen van haar Zoon en Heer bewaarde. Aan haar voeten: een duif, als teken van vrede. Het onderstreept het koninklijke van onze weg, in navolging van Maria, in navolging van Jezus. Het is een weg naar vrede. Op deze weg mogen wij onze voeten zetten. Een goede tocht!

Moeder van de Gekruisigde

‘Denk niet dat Ik vrede ben komen brengen op aarde; Ik ben geen vrede komen brengen, maar het zwaard.’ Deze zin raakt mij diep. Ik denk aan de oorlog tussen Israël en Hamas, Joden en Palestijnen. Zal het ooit vrede worden in het heilige Land? Zal het ooit vrede worden tussen de kinderen van Abraham? Vrede tussen de kinderen van God? ‘Denk niet dat Ik vrede ben komen brengen op aarde; Ik ben geen vrede komen brengen, maar het zwaard.’

Het evangelie van vandaag (Mt. 10, 34-11, 1) vind ik een moeilijke boodschap. ‘Wie zijn leven vindt zal het verliezen en wie zijn leven verliest om Mijnentwil, zal het vinden.’ Wie Jezus wil navolgen moet tot alles bereid zijn, maar je vind dan wel het ware leven. Het is het mysterie van het kruis. Om bij die diepe ware vrede komen moet je bereid zijn je leven te geven, helemaal voor Hem. Wat betekent dit? Dat je het zwaard moet opnemen tegen je vijand? Dat is in tegenspraak met andere uitspraken van Jezus. Ik denk dat Jezus bedoeld: ‘het zwaard, het lijden en de dood, aanvaarden daar waar het leven dit van je vraagt, daar waar het je treft. Het blijft moeilijk om te verstaan. Een passage uit een roman die ik aan het lezen ben helpt mij het iets beter te verstaan. In CHIARA’S DROOM van Betty Franke stelt broeder Bonaventura de heilige Chiara de vraag: Hoe is het voor u om moeder van de Gekruisigde te zijn? En Chiara haar antwoord verwijst mij naar de moeder van Jezus, onder het kruis van haar kind. Als je het lijden van Maria en het lijden van Jezus, als je het lijden van de Gekruisigde en ín Hem van degene die vandaag worden gekruisigd ziet en tot jouw lijden maakt, dan kun je moeder van de Gekruisigde zijn.

Piëta; Toni Zenz

Het roept bij mij het beeld op van de piëta van Toni Zenz, een beeld dat ik een aantal keren heb mogen zien in de St. Godelieve abdij in Brugge. Het is een beeld waar ik altijd stil en ontroerd door raak. Mijn ontroering heeft te maken met het mysterie van het lijden, het zien van de gestorven uitgemergelde Jezus, de lijdende mens die door een diep bedroefde Maria in haar schoot gedragen wordt. Het is Maria haar tweede ja-woord. Ja, ik wil  moeder worden van Gods liefste Kind, zo zegt ze bij de geboorteaankondiging. En ook nu zegt ze ja, en draagt ze haar geliefde zoon, Gods Zoon.

Moeder van de Gekruisigde zijn, het lijden van de wereld, het lijden van God dragen, en blijven hopen en bidden, blijven vertrouwen dat lijden en dood het einde niet zijn, dat er ooit vrede zal zijn ook tussen de kinderen van Israël. Het valt niet altijd mee de moed er in te houden. Laten we elkaar vast blijven houden en bemoedigen en samen de weg gaan, onze voeten richtend op de weg naar vrede.

Tot lof van God en tot zegen van zijn schepping!

Het kwade loopt dood, wordt machteloos.

Mt. 5, 38-48; Gé Albers

Bij het rondje kennismaking was één van de vragen: ‘Wat is je favoriete Bijbeltekst?’ Toen één van de deelnemers zei die tekst uit de Bergrede van die ene en die andere wang: ‘Als iemand u op de rechterwang slaat, keer hem dan ook de ander toe.’, toen werd er door  een aantal anderen geschokt gereageerd – deze vonden het wel erg radicaal, deze tekst.

‘Als iemand u op de rechterwang slaat, keer hem dan ook de ander toe.’ Wat vinden we nu zo ongemakkelijk aan deze tekst? Is het de weerloosheid? Het gewillige dragen van lijden en onrecht? We mogen deze tekst denk ik niet verstaan als een rechtvaardiging van het kwaad, als een oproep om het kwaad maar zijn gang te laten gaan.

Wat gebeurt er als je de andere wang toekeert? Je voegt geen kwaad aan het kwaad toe en doorbreekt de macht van de aanrichter van dat kwaad. Hiermee neem je als het ware de vijand zijn wapen uit handen, het kwade loopt dood, wordt machteloos. Tegen deze tegenstander is de vijand niet opgewassen. Het doel van het kwade: kwaad stichten, wordt hier niet bereikt, loopt dood.

Is dit niet wat Jezus ten diepste heeft geleefd? Ten einde toe?

En Jezus gaat verder: ‘Bemint uw vijanden en bidt voor wie u vervolgen’ Niet slechts weerloos het kwade verdragen en het stoppen van het kwaad, maar je vijand beminnen, voor hem bidden; hem zegenen, hem het goede toewensen. Dat is het uiterste.  Gods liefde zoekt de vijand, die haar nodig heeft, die hij haar waardig acht. ‘God laat immers zijn zon schijnen over goeden en slechten.’

‘Als iemand u op de rechterwang slaat, keer hem dan ook de ander toe.’ Inderdaad wel een heel mooie en veelzeggende Bijbeltekst, zo eentje voor in je rugzak op de weg van de navolging.

Tot lof van God!

Gebruikte literatuur: D. Bonhoeffer, Navolging (Ten Have, 2012), blz. 94-99

Pax

Pax (2014); zr. Marianne

Deze middag hebben we met het Clara-weekend mandala’s getekend naar aanleiding van een gedeelte uit de 4e brief van Clara aan Agnes. In het tekenen werd mij duidelijk hoe de heilige Armoede bij Clara een weg is om te gaan, de weg van de concrete navolging van Christus, van Hem die in een kribbe is gelegd, die arm en nederig heeft geleefd en die arm en naakt op het kruishout is gestorven. Wij mogen ons spiegelen aan het leven van Jezus van zijn geboorte tot aan zijn dood en verrijzenis.

Onder het tekenen kwam die mooie slotzin uit de lofzang van Zacharias in mij boven: om onze voeten te richten op de weg naar vrede – daar is het waar de weg van de heilige Armoede, de weg van de navolging van Christus ons toe voert.

Hem achterna, Die God die mens geworden is;
de armoede van Hem die in een kribbe is gelegd;
o, verbijsterende armoede.
Een leven: Hem achterna!
Mijn leven: Hem achterna!
Een weg naar vrede;
Hem achterna, Die God die mens geworden is.

Tot lof van God. Vrede en alle goeds!